Mural z wizerunkiem Mariana Rejewskiego



W ramach współpracy Samorządu Województwa Wielkopolskiego z Instytutem Polskim w Bukareszcie, który wsparła Ambasada RP w Republice Mołdawii, 14 maja 2021 r. udostępniono rumuńskojęzyczną wersję wystawy „Enigma. Odszyfrować zwycięstwo” zwiedzającym w Muzeum Wojskowym w Kiszyniowie.
Wystawę otworzyli Ambasador Nadzwyczajny i Pełnomocny RP w Republice Mołdawii Bartłomiej Zdaniuk oraz p.o. Ministra Obrony Republiki Mołdawii Victor Gaiciuc. W inauguracji uczestniczyli również przedstawiciele wojskowego korpusu dyplomatycznego, w tym Attaché Obrony, Wojskowy i Lotniczy RP w Kiszyniowie płk Paweł Stuleblak.
Później ekspozycja poświęcona polskim kryptologom została udostępniona zwiedzającym Muzeum Historyczne w Kiszyniowie. Mieszkańcy miasta oraz zainteresowani tematyką mogli się zapoznać z losami m.in. poznańskich matematyków w dniach 14-30 czerwca 2021 r.
Kolejna odsłona wystawy miała miejsce w Twierdzy w Sorokach. Została udostępniona zwiedzającym w lipcu 2021 r.
Źródła: nationalmuseum.md, enigma.umww.pl

Ukazało się wznowienie wspomnień Mariana Rejewskiego, których maszynopis z roku 1967 znajduje się obecnie w Centralnym Archiwum Wojskowym.
Wspomnienia Mariana Rejewskiego stanowią wyjątkową okazję poznania z pierwszej ręki matematycznej przygody związanej ze złamaniem szyfrów najsłynniejszej maszyny szyfrującej – niemieckiej Enigmy.
Rejewski był liderem zespołu trzech absolwentów Uniwersytetu Poznańskiego, którzy pracując dla polskiego Biura Szyfrów, dokonali rewolucji w kryptologii. Marian Rejewski, Jerzy Różycki, Henryk Zygalski jako pierwsi zastosowali w ataku na szyfr podejście w pełni oparte na metodach matematycznych. Jako pierwsi przeciwstawili maszynie szyfrującej inną maszynę, wspierającą dekryptaż. Wreszcie – jako pierwsi w świecie złamali szyfry Enigmy i podzielili się odkryciem z aliantami, wnosząc w ten sposób kapitalny wkład w ich zwycięstwo w II wojnie światowej: nawet najbardziej ostrożni historycy przyznają, że ich sukces przyczynił sie do skrócenia tej wojny o co najmniej dwa lata.
Po wielu latach w liście do przyjaciela ze studiów Rejewski napisał ze wzruszającą skromnością:
Wiele teraz hałasu wokół naszego złamania Enigmy. A myśmy przecież nie zrobili nic poza zastosowaniem wiedzy, którą na pierwszym roku studiów przekazali nam Krygowski i Abramowicz.
Droga Mariana Rejewskiego i jego kolegów do zasłużonej sławy była jednak długa i niełatwa. Przez wiele lat ich osiągnięcia pozostawały w cieniu, a ich postaci powoli i z trudem przebijały się do europejskiej, a nawet polskiej, świadomości historycznej. By oddać hołd trzem kryptologom i utrwalić intelektualną więź ze swoimi wybitnymi absolwentami, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza wydaje wspomnienia Mariana Rejewskiego drukiem.
Książka w dwóch wersjach językowych: polskiej i angielskiej. W edycji książkowej wspomnienia Mariana Rejewskiego ukazują się po raz pierwszy. W skład tomu wchodzą teksty dwóch maszynopisów zdeponowanych przez autora w Wojskowym Instytucie Historycznym: napisane w 1967 r. Wspomnienia z mej pracy w Biurze Szyfrów Oddziału II Sztabu Głównego w latach 1930–1945 oraz Uzupełnienie do Wspomnień z mej pracy w Biurze Szyfrów Oddziału II Sztabu Głównego w latach 1930–1945, napisane w roku 1974. W istocie, opracowując wspomnienia Rejewskiego, korzystaliśmy z kopii obu maszynopisów znajdujących się w archiwum rodziny autora, w których Rejewski poczynił nieliczne zmiany i uzupełnienia. Załączone rysunki pochodzą także z tych kopii. Wykorzystaliśmy również sporządzoną przez Rejewskiego osobną listę erratów. Oryginalne maszynopisy Rejewskiego mają odrębne spisy treści. W tej książce oba spisy treści zostały połączone. Poszczególne rozdziały opatrzono tytułami, które w obu maszynopisach występują jedynie w spisach treści. Z przyczyn technicznych część usterek spisanych przez Rejewskiego musiała być naprawiona w przypisach dolnych. Wreszcie, z oczywistych powodów, autorskie odniesienia do numerów stron jego maszynopisów zastąpiono numerami stronic niniejszej książki. Gdy było to możliwe, zachowano pisownię oryginału oraz stosowaną przez autora terminologię; zmieniliśmy jednak sposób zapisu dat oraz stopni wojskowych. Poprawiono też kilka oczywistych pomyłek pisarskich, w szczególności kilka nazw własnych, nie lokalizując ich. Inne nieliczne, ale konieczne zmiany zaznaczono w przypisach dolnych. Od redakcji pochodzą objaśnienia niektórych zwrotów obcojęzycznych, które również podano w przypisach dolnych. Wspomnienia Rejewskiego ilustrujemy fotografiami oraz faksymiliami ważnych dokumentów. Pomocne czytelnikowi okażą się z pewnością zamieszczone na końcu przypisy matematyczne oraz historyczne. Pierwsze – autorstwa prof. Jerzego Kaczorowskiego – to krótki i przystępny wykład podstawowych pojęć oraz twierdzeń matematycznych i kryptologicznych, który przybliża i uzupełnia używaną przez Rejewskiego terminologię. Drugie – pióra dr. Marka Grajka – przynoszą bogaty materiał faktograficzny, charakteryzują tło wydarzeń, prostują niektóre podane przez Rejewskiego wiadomości, a także podają nowe, których autor nie mógł znać. Oryginalne dzieło Rejewskiego uzupełniamy jego biografią oraz skorowidzem nazwisk występujących zarówno w tekście głównym, jak i w przypisach.
Recenzja – Roman Duda – plik PDF, 155 KB

Instytut Pamięci Narodowej zrealizował film dokumentalny o Marianie Rejewskim z cyklu Wielcy polscy wynalazcy w II Rzeczypospolitej (część projektu #GiganciNaukiPL), poświęconego postaciom, które poprzez swoje działania naukowe rozsławiły imię Polski na świecie.
Ile potrzeba czasu, aby rozszyfrować najlepszą niemiecką maszynę szyfrującą ENIGMĘ? OBEJRZYJ film i POZNAJ Mariana Rejewskiego, który zrobił to w 3 miesiące! Polski matematyk i kryptolog wykorzystując metody analizy matematycznej i lingwistycznej niemieckiej korespondencji, stworzył podstawy naukowe do łamania kodów ENIGMY i odtworzył schemat połączeń. (IPNtvPL)
Reżyseria i scenariusz filmu: Alina Czerniakowska, konsultacja prof. Bolesław Orłowski

Wkrótce ruszy konkurs internetowy dla uczniów klas 6 – 8 i młodzieży ze szkół ponadpodstawowych, który polega na wykazaniu się wiedzą i/lub umiejętnością sprawnego poszukiwania informacji, głównie ze źródeł cyfrowych.
Organizator, Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. Mariana Rejewskiego w Bydgoszczy, przygotowała formularz online zawierający 21 pytań o zróżnicowanym stopniu trudności oraz 2 zadania do wykonania, które będą wymagały uruchomienia wyobraźni i zaangażowania w poszukiwanie kodu do wirtualnego sejfu.
Formularz ukaże się na stronie 31 maja 2021 r. o godz. 17.00 i będzie aktywny do 6 czerwca (do godz. 21.00). Wśród nagród są głośniki bluetooth, gry i książki.
Można wcześniej przygotować się do konkursu przeglądając pakiet źródeł.
Cele konkursu, warunki uczestnictwa i szczegóły przebiegu opisane są w regulaminie.
Zapraszamy uczniów do zabawy i rywalizacji.

Prezydent Bydgoszczy wnioskuje o emisję banknotu, który honorowałby dokonania Mariana Rejewskiego. Jako przykład wskazuje Wielką Brytanię. Bank of England zapowiedział wypuszczenie nowego banknotu. Oprócz zwyczajowych grafik i znaków, będących zabezpieczeniami przed podrobieniem, zawierać on będzie zestaw zagadek, które użytkownicy mogą rozwiązywać. Emisja nowego wzoru pięćdziesięciofuntówki to hołd dla wybitnego matematyka Alana Turinga. Banknot z jego wizerunkiem wejdzie do obiegu 23 czerwca 2021 roku.
Inicjatywa uhonorowania Mariana Rejewskiego, który o wiele lat wyprzedził Turinga w złamaniu kodu Enigmy, ma poparcie szerokich kręgów Polaków, nie tylko bydgoszczan. Czy to wystarczy do zrealizowania szczytnego celu?

Źródło: https://pl-pl.facebook.com/rafal.bruski

Są inspiracją dla pokoleń, a ich działalność i osiągnięcia mogą służyć za przykład. W Dzień Nauki Polskiej (19 lutego) zainaugurowano nowy cykl edukacyjny Urzędu Marszałkowskiego „Giganci Kujaw i Pomorza”. W ramach tegorocznej edycji poznamy sylwetki naukowców z regionu. Pierwszą bohaterką cyklu jest Wilhelmina Iwanowska, a materiały poświęcone uczonej dostępne są od 8 marca za pośrednictwem Kujawsko-Pomorskiej Platformy Edukacyjnej.
- Nie ma nic lepszego niż dobra lekcja, którą zapamięta się do końca życia. Ta, na którą was zapraszam na pewno do takich należy. Jest to lekcja o wielkich postaciach województwa kujawsko-pomorskiego. Zapraszamy na ten cykl spotkań z fantastycznymi naukowcami, wielkimi ludźmi, którzy rozsławili nas na całym świecie – mówi marszałek Piotr Całbecki.
W ramach cyklu „Giganci Kujaw i Pomorza” co roku będzie się odbywać seria spotkań promujących sylwetki najbardziej zasłużonych postaci z przeszłości regionu, które w swoich dziedzinach osiągnęły prawdziwą wielkość. Każde ze spotkań online, poświęcone zostanie innej osobie, której działalność przyczyniła się do rozwoju i kształtowania ważnych dziedzin życia.
Bohaterami cyklu w 2021 roku są:
Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Bydgoszczy przygotowała pakiet edukacyjny, w którym znajdują się odnośniki kierujące m.in. do multimediów, bibliografii, scenariuszy lekcji, dostępnych online materiałów przybliżających sylwetkę i dokonania Mariana Rejewskiego, a także do wirtualnych pokojów zagadek, quizów, krzyżówek i ciekawostek.
Zapraszamy do obejrzenia filmów prezentujących sylwetkę pochodzącego z Bydgoszczy wybitnego matematyka i kryptologa przygotowanych w ramach cyklu tego edukacyjnego.
Źródło: kujawsko-pomorskie.pl

Kapituła Konkursu pod przewodnictwem dyrektora Narodowego Centrum Bezpieczeństwa Cyberprzestrzeni gen. bryg. Karola Molendy wyłoniła zwycięzców 2. edycji konkursu. Nadesłano w sumie 45 prac, które poddano wnikliwej analizie i ocenie ekspertów.
Kategoria I
Kategoria II
Wyróżnienia zostały przyznane Marcinowi Zielińskiemu za pracę magisterską pt. „Ataki na sieci neuronowe rozpoznające obrazy”, napisaną pod kierunkiem dr. inż. Łukasza Fabera oraz Rafałowi Bogielowi za pracę magisterską pt. „Analiza możliwości uogólnień testu parkingowego”, napisaną pod kierunkiem dr. inż. Michała Misztala.
Suma nagród w konkursie wyniosła 43 000 zł. Ze względu na sytuację epidemiczną uroczystość ich wręczenia odbyła się w formie zdalnej. Konkurs Ministra Obrony Narodowej o Nagrodę im. Mariana Rejewskiego to kolejna inicjatywa resortu realizowana w ramach programu CYBER.MIL.PL, którego celem jest budowa struktur odpowiedzialnych za cyberbezpieczeństwo oraz rozwój zdolności Sił Zbrojnych RP do działania w cyberprzestrzeni, w tym przede wszystkim przygotowanie oraz wyszkolenie i rozwój personelu.