Kryptolog patronem pociągu relacji Bydgoszcz-Warszawa

W tym roku został ogłoszony konkurs na nazwy dla szesnastu pociągów. W województwie kujawsko-pomorskim w plebiscycie wygrał Rejewski. Nazwa będzie obowiązywała przez rok.
Wśród propozycji dla pociągu relacji Bydgoszcz-Warszawa znalazły się Wyczółkowski, Gopło, Enigma. Wygrała Enigma dla upamiętnienia genialnego bydgoskiego kryptologa Mariana Rejewskiego. Gazeta Wyborcza zasugerowała, że pociąg ma się nazywać po prostu Rejewski i taka decyzja została ostatecznie podjęta.

W pierwszy rejs Rejewski wyruszył 10 grudnia. Na pasażerów czekały niespodzianki - logiczno-matematyczne łamigłówki, foldery i broszury do gry miejskiej "Śladami Rejewskiego".




Rejewski na muralu

W lipcu 2017 roku został ogłoszony konkurs skierowany do studentów i absolwentów uczelni plastycznych w Polsce oraz artystów tworzących murale. Praca ma ozdobić ścianę kamienicy przy ul. Gdańskiej 10 w Bydgoszczy, w której mieszkał Marian Rejewski. Wyniki ogłoszono 22 września. Do tego konkursu zgłoszono 28 prac, m.in. z Warszawy, Wrocławia, Szczecina i Gdyni.

 

Komisja jednomyślnie wybrała do realizacji projekt pt. "Odszyfrowany Rejewski" autorstwa Juliana Nowickiego z Bydgoszczy. Laureat otrzymał nagrodę pieniężna w wysokości 5 tys. zł oraz środki na wykonanie muralu. Praca przedstawia portret Rejewskiego częściowo zaszyfrowany. Autor wykorzystał płycinę w ścianie, która defragmentuje obraz przechodzący przez nią i narzuca podział kompozycji. To w polu wyznaczonym przez płycinę portret widziany jest w sposób rzeczywisty, "odszyfrowany", natomiast poza płyciną, zarysy portretu utworzone są przez multiplikowany, charakterystyczny zapis kodu Enigmy. Tworzy to kryptograficzny wizerunek bohatera. Mural oficjalnie odsłonięto 27 października.

 




Ogólno­polska gra kryptologiczna

Już wkrótce rusza Ogólnopolska Gra Kryptologiczna ŁAMACZE SZYFRÓW, w której każdy chętny może wcielić się w agenta tajnych służb i poznać tajniki pracy kryptologa.

Gra poświęcona jest polskim matematykom, którzy 85 lat temu złamali szyfr niemieckiej maszyny szyfrującej Enigma czym przyczynili się do sukcesu aliantów w czasie II wojny światowej.

W zmaganiach biorą udział trzyosobowe zespoły, które poznają metody szyfrowania i łamania szyfrów by rozwiązywać wirtualne zagadki i łamać coraz trudniejsze depesze.

Co szczególnie ważne to fakt, że adeptem kryptologii może stać się każdy (jeśli tylko umie pisać), bowiem zabawa toczy się na trzech poziomach trudności - podstawowym (gdzie nie trzeba mieć żadnej wiedzy o łamaniu szyfrów), zaawansowany, oraz poziomie Enigma, w którym uczestnicy (z sukcesem) zmierzą się z tą słynną maszyną szyfrującą.

W skrócie:
- REJESTRACJA ZESPOŁÓW już teraz, do 24 listopada na www.lamaczeszyfrow.pl!
- POZIOM PODSTAWOWY od 25.09 (decydująca rozgrywka 13.10),
- POZIOM ZAAWANSOWANY od 16.10 (decydująca rozgrywka 3.11).
- POZIOM ENIGMA od 6.11 (decydująca rogrywka 24.11).
Szczegóły na www.lamaczeszyfrow.pl




Odsło­nięcie tablicy pamiatkowej

W Bydgoszczy została wmurowana w ścianę budynku przy ul. Gdańskiej 10 kolejna tablica poświęcona Marianowi Rejewskiemu. Kryptolog mieszkał tam w latach 1962-69. Pod tym adresem dokładnie 50 lat temu spisał swoje "Wspomnienia z mej pracy w Biurze Szyfrów Oddziału II Sztabu Głównego w latach 1930-1945". Rękopis został zakupiony przez Wojskowy Instytut Historyczny i prawdopodobnie w oparciu o przekazany maszynopis pracownik WIH, płk Kozaczuk w książce pt. „Bitwa o tajemnice” ujawnił po raz pierwszy fakt złamania Enigmy przez polskich kryptologów – wówczas jeszcze bez podania nazwisk. W 1967 r. Marian Rejewski przeszedł na rentę. Później przeprowadził się do Warszawy, do swojego odzyskanego mieszkania w Warszawie, w którym od 1970 r. przebywał wspólnie z córką Janiną, zięciem oraz wnukiem. 




Noc Muzeów 2017

Wieczorem i w nocy 20 maja Muzeum Oświaty w Bydgoszczy odwiedziły tłumy zwiedzających - ponad tysiąc dwustu. Wystawa "Marian Rejewski - bydgoszczanin, matematyk, kryptolog" dotarła więc do kolejnej grupy osób zainteresowanych historią. Wiele z nich próbowało zrozumieć zasady działania Enigmy, rozkodowując przygotowane przez pracowników muzeum szyfrogramy na symulatorach niemieckiej maszyny.




Spór o historię

Ilość kombinacji, które można było zastosować w Enigmie przekraczała tak niewyobrażalne liczby jak np. ilość atomów we wszechświecie. Churchill, aby nie zdradzić, ze alianci złamali kod tej maszyny, nie pozwolił ewakuować Coventry przed niemieckim bombardowaniem. Enigmę rozszyfrowali Polacy, jak do tego doszło? O tym opowiada program z cyklu "Spór o historię" pt. "Tajemnice Enigmy", który można obejrzeć na stronie TVP.




Służby specjalne II Rzeczypospolitej

Wystawa „Służby specjalne II Rzeczypospolitej (1918-1939). Blaski i cienie”, udostępniona dzięki uprzejmości Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Centralnego Ośrodka Szkolenia ABW w Emowie przywołuje tajemnice przedwojennego wywiadu.  Ekspozycja jest czynna w Domu Polonii w Warszawie w dniach 24 lutego – 23 marca 2017 r. Prezentuje materiały archiwalne ze zbiorów Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Biblioteki Narodowej, Centralnego Archiwum Wojskowego, Instytutu Pamięci Narodowej, Muzeum Wojska Polskiego, Narodowego Archiwum Cyfrowego oraz Wyższej Szkoły Policji.

Otwarciu wystawy towarzyszyło spotkanie pt.: „Tajemnice Pałacu Saskiego. Złamanie Szyfrów Enigmy” – poświęcone sukcesowi polskich kryptologów z grudnia 1932 r.

Katalog wystawy (PDF)



Rocznica złamania kodu Enigmy

W tym roku obchodzić będziemy 85. rocznicę złamania kodu Enigmy. W Wywiadzie Kuriera TVP3 Janina Sylwestrzak opowiada o pracy swego ojca, Mariana Rejewskiego. Rozmowę można obejrzeć na stronie TVP.